Een bank kiezen voor je woonkamer is de duurste beslissing die je in die kamer neemt, en tegelijk de beslissing waar de meeste mensen het kortst over nadenken. Zitcomfort, maatvoering en bekleding wegen zwaarder dan de kleur, want zo’n bank gaat tien tot vijftien jaar mee. Hieronder leg ik de vormen, maten, stoffen en het binnenwerk naast elkaar.
Ik zette ooit zelf een hoekbank van 280 centimeter in een kamer van 3,6 meter breed. Wat een misser: de woonkamer veranderde op slag in een wachtkamer. Even meten en vergelijken vooraf scheelt je die dure les.
Bank kiezen voor je woonkamer: waar begin je?
Bij je plattegrond, niet in de showroom. Een bank kiezen voor je woonkamer begint met de vraag waar het ding komt te staan en hoeveel loopruimte er overblijft. Reken op minstens 80 centimeter looppad langs de bank en 45 centimeter tussen de zitting en je salontafel.
Schrijf daarna op hoe je die kamer echt gebruikt. Je woonkamer indelen begint namelijk bij dat gebruik en niet bij de bank zelf. Kijk je vooral series? Dan wil je een zitdiepte van 60 centimeter of meer en een rugleuning waar je hoofd tegenaan kan. Zit je er vooral te kletsen met visite, dan werkt een strakkere bank van 55 centimeter diep veel prettiger.
- Meet de wandlengte, en haal er 40 centimeter af voor lucht aan beide zijden.
- Meet de deur, het trapgat en de bocht in de gang; een bank van 220 centimeter moet er wel doorheen.
- Tel de zitplaatsen die je op een doordeweekse avond nodig hebt, niet die met kerst.
- Bepaal de kijkafstand tot de televisie: 2,5 tot 3 meter zit fijn bij een scherm van 55 inch.
Welke bankvormen kun je kiezen?
Er zijn er vijf die er echt toe doen, en je kamerbreedte bepaalt grotendeels welke afvallen. Een hoekbank vult een hoek prachtig en oogt rustig, alleen leg je je indeling er wel jaren mee vast.
| Vorm | Maat | Zitplaatsen | Kamer vanaf |
|---|---|---|---|
| 2,5-zits | 180 cm | 2 tot 3 | 3,0 m breed |
| 3-zits | 210 tot 230 cm | 3 | 3,5 m breed |
| Hoekbank | 260 x 180 cm | 4 tot 5 | 4,0 m breed |
| Modulair | Per element 90 cm | Vrij | 3,2 m breed |
| Slaapbank | 200 cm, bed 140 cm | 2 tot 3 | 3,0 m breed |
Twee losse banken tegenover elkaar zijn een schromelijk onderschatte optie in een vierkante woonkamer. Zit je krap, denk dan aan een slaapbank of een bank met opbergvak onder de zitting, want multifunctionele meubels in huis verdienen zich in een kleine kamer razendsnel terug. Die twee losse banken schuif je bovendien zo een andere kant op, je praat er makkelijker en bij een verhuizing passen ze bijna overal.
Welke maat bank past in jouw woonkamer?
De vuistregel is simpel: je bank beslaat hooguit twee derde van de wand waartegen hij staat. In een woonkamer van 4 meter breed komt dat neer op maximaal 260 centimeter.
Let daarnaast op de maten die je zitcomfort maken of breken. Neem deze getallen mee als je gaat proefzitten:
- Zithoogte 42 tot 45 centimeter; lager zit lui, hoger zit formeel.
- Zitdiepte 55 centimeter voor rechtop zitten, 60 tot 70 centimeter voor lekker onderuitzakken.
- Rughoogte 80 tot 90 centimeter, of 100 centimeter als je je hoofd wilt steunen.
- Armleuning van 15 centimeter breed bespaart ruimte, 25 centimeter ligt comfortabeler.
- Pootjes van 12 tot 18 centimeter laten de vloer doorlopen en maken je kamer luchtiger.
Ben je langer dan 1,80 meter? Dan wil je een zitdiepte vanaf 60 centimeter, anders bungelen je knieën over de rand. In een kindvriendelijke woonkamer spelen weer heel andere afwegingen mee. Klauteren er kinderen op de bank, kies dan juist een lagere zithoogte zodat ze er zelf op komen.
Stof, leer of velours: welke bekleding kiezen?
De bekleding bepaalt hoe je bank er over vijf jaar bij staat. Kijk naar de slijtvastheid in Martindale: 20.000 toeren is genoeg voor een rustig huishouden, vanaf 35.000 toeren zit je goed met kinderen en huisdieren.
| Bekleding | Sterk punt | Zwak punt | Onderhoud |
|---|---|---|---|
| Geweven stof | Sterk, warm | Vlekgevoelig | Zuigen, hoes wassen |
| Velours | Zacht, chic | Zitplekken zichtbaar | Borstelen in de pool |
| Bouclé | Veel textuur | Trekt lussen | Nagels kort houden |
| Leer | Gaat lang mee | Koud in de winter | Twee keer per jaar voeden |
| Microvezel | Vlekbestendig | Minder luxe look | Vochtig doekje |
Twijfel je? Kies dan een bank met afneembare hoezen die op 30 graden de machine in mogen. Dat is de goedkoopste verzekering tegen dat ene omgevallen glas rode wijn. Welke weefsels heerlijk zitten én tegen dagelijks gebruik kunnen, lees je in het overzicht met populaire stofkeuzes voor comfortabele meubels.
Waar let je op bij frame, vering en vulling?
Aan de buitenkant zie je er niks van, na drie jaar des te meer. Vraag dus altijd naar het frame: massief, gedroogd hardhout of multiplex van minstens 18 millimeter gaat decennia mee, terwijl spaanplaat vroeg of laat gaat kraken.
- Vering: nosagveren of een gevlochten singelband; goedkope banken hebben alleen schuim op een plaat.
- Zitvulling: koudschuim met een dichtheid van 35 tot 45 kilogram per kubieke meter houdt zijn vorm.
- Rugkussens: dons met een schuimkern zit hemels, maar opschudden hoort er dagelijks bij.
- Naden: rechte stiksels zonder trek, en een rits die netjes wegvalt in de naad.
Ga minstens tien minuten proefzitten, geen dertig seconden. Zak onderuit, ga rechtop zitten, sta een keer op zonder je handen te gebruiken. Een bank die te zacht is voelt in de winkel als een wolk en na een maand als een hangmat.
Kies deze bank als…
De korte versie, voor wie snel wil vergelijken:
- Kies een 3-zits als je kamer smaller is dan 4 meter en je de indeling nog wilt kunnen omgooien.
- Kies een hoekbank als je met vier man televisie kijkt en die hoek toch al niks doet.
- Kies modulair als je binnen vijf jaar misschien verhuist of graag herschikt.
- Kies leer bij honden, kruimels en veel zon; kies wasbare hoezen bij kleine kinderen.
- Kies twee losse banken tegenover elkaar in een vierkante kamer waar vooral gepraat wordt.
- Kies een slaapbank alleen als er echt regelmatig logees komen.
Fouten bij het kiezen van een bank voor de woonkamer
Deze vijf zie ik keer op keer terug bij mensen die een bank kiezen voor hun woonkamer:
- Alleen op kleur kiezen en de zitdiepte straal vergeten.
- De bank pal tegen de muur schuiven, terwijl 10 centimeter lucht de kamer ruimer maakt.
- De maat van de trap of de deur niet nameten voor de levering.
- Een lichte stof kiezen zonder wasbare hoes, met kleine kinderen in huis.
- Te veel zitplaatsen kopen voor dat ene feestje per jaar.
Meet vanavond je wand op, plak de omtrek met tape op de vloer en loop er twee dagen omheen. Daarna weet je precies welke bank je moet kiezen voor je woonkamer, en zit je er de komende tien jaar met plezier op. Ga ervoor!

