Een pannenkast is zo’n plek die ongemerkt voller wordt. Een extra koekenpan omdat de oude wat minder fijn bakt, een grote kookpan voor als er gasten komen en ergens achterin nog een wok die vooral ruimte inneemt. Voor je het weet moet je drie pannen optillen om bij degene te komen die je iedere week gebruikt.
Juist in een keuken waar je graag overzicht houdt, helpt het om niet te denken in complete sets, maar in kookmomenten. Wat staat er op een gewone maandagavond op het fornuis? Voor hoeveel mensen kook je meestal? En welke pan pak je eigenlijk altijd als eerste? Met die vragen stel je vaak een veel praktischere basis samen.
Begin bij wat je daadwerkelijk kookt
Wie vaak pasta, aardappelen, rijst en groenten maakt, heeft vooral baat bij een paar kookpannen in verschillende maten. Voor een kleine portie groenten is een compacte pan prettig, terwijl je voor pasta voor het hele gezin juist meer inhoud nodig hebt. Twee pannen die bijna even groot zijn, voegen dan minder toe dan twee formaten die echt een andere functie hebben.
Een koekenpan gebruik je weer voor bereidingen waarbij direct contact met de hete bodem belangrijk is, bijvoorbeeld voor eieren, pannenkoeken of gebakken aardappeltjes. Maak je regelmatig gerechten waarbij je eerst iets aanbakt en daarna saus of vocht toevoegt, dan kan een hapjespan met hogere rand handiger zijn.
Ook een steelpan verdient in veel keukens een vaste plek. Saus, een paar eieren of een kleine hoeveelheid soep kun je daarin bereiden zonder meteen een grote kookpan uit de kast te halen. Een wok of braadpan hoeft daarentegen niet automatisch bij de basis te horen. Roerbak je nauwelijks of maak je zelden stoofgerechten, dan hoeft zo’n pan ook niet de beste plek in de kast te krijgen.
Losse pannen geven meer vrijheid dan een vaste set
Een pannenset kan handig zijn wanneer de verschillende formaten goed aansluiten bij wat je thuis kookt. Toch is los samenstellen minstens zo logisch wanneer je al een deel van je keukenuitrusting hebt. Binnen de categorie pannen van HEMA vind je onder meer kookpannen, koekenpannen, hapjespannen, wokpannen, steelpannen en braadpannen in verschillende maten. Daardoor kun je gericht aanvullen wat er in jouw keuken nog ontbreekt, in plaats van opnieuw meerdere pannen met ongeveer dezelfde functie aan te schaffen.
Kijk daarbij verder dan alleen de diameter. Een grote koekenpan is fijn wanneer je regelmatig voor meerdere personen bakt, maar onhandig als je meestal een kleine maaltijd maakt en weinig kastruimte hebt. Andersom werkt een te kleine pan ook niet prettig wanneer ingrediënten voortdurend op elkaar liggen terwijl je ze juist wilt bakken.
Bij inductie moet de bodem bij de kookplaat passen
Een overstap naar inductie is een goed moment om de pannenkast opnieuw te bekijken, maar dat betekent niet dat alles vervangen moet worden. Voor inductie moet de bodem van een pan daarvoor geschikt zijn. Het bekende spiraalsymbool op de pan of verpakking geeft aan dat deze op inductie kan worden gebruikt.
Ook de vorm en maat van de bodem zijn relevant. De Consumentenbond geeft bij de keuze van inductiepannen aan dat een vlakke bodem belangrijk is en dat de afmetingen van de pan en kookzone ongeveer bij elkaar moeten passen. Een groot verschil kan invloed hebben op de herkenning van de pan en op de verdeling van de warmte.
Heb je al goede pannen in huis, controleer die dus eerst voordat je nieuwe aanschaft. Zo zie je meteen welke exemplaren geschikt blijven en voor welke kookzone je eventueel nog een ander formaat nodig hebt.
Niet ieder materiaal kookt hetzelfde
Ook het materiaal van een pan maakt verschil in het dagelijks gebruik. Roestvrij staal wordt veel toegepast bij kookpannen en is geschikt voor allerlei dagelijkse bereidingen. Gietijzer is aanzienlijk zwaarder en houdt warmte lang vast. Dat komt bijvoorbeeld goed van pas bij gerechten die rustig moeten garen en langere tijd op temperatuur blijven.
Bij koeken- en hapjespannen speelt ook de binnenkant mee. Een pan met een anti-aanbaklaag kan prettig zijn voor producten die snel aan de bodem hechten, maar vraagt wel om passend gebruik en onderhoud. Welke spatels geschikt zijn en hoe de pan het beste kan worden schoongemaakt, verschilt per uitvoering. De onderhoudsinstructies van de fabrikant zijn daarom zinvoller dan één algemene regel voor alle pannen.
Dat betekent ook dat er weinig reden is om één materiaal als de beste keuze voor iedere keuken te zien. Een zware braadpan die uren op het fornuis kan blijven staan, vervult een heel andere rol dan een lichte koekenpan die je iedere ochtend even pakt.
De handigste pan is ook makkelijk bereikbaar
Na het kiezen komt het opbergen. Pannen die meerdere keren per week worden gebruikt, horen op een plek waar je zonder stapelen en schuiven bij kunt. Een diepe lade naast het fornuis kan daarvoor prettiger zijn dan een laag kastje waarin alles achter elkaar staat. Een grote braadpan die maar af en toe nodig is, kan prima verder naar achteren of op een hogere plank.
Deksels apart rechtop bewaren helpt eveneens om sneller te vinden wat je zoekt. Kijk tijdens het opnieuw indelen meteen naar dubbele functies. Als twee koekenpannen vrijwel even groot zijn en nooit tegelijkertijd worden gebruikt, is het de vraag of ze allebei een vaste plek in de keuken nodig hebben.
Loop daarom eens een gewone kookweek langs voordat je nieuwe pannen koopt. Welke pan pak je voor pasta, welke voor bakken en welke voor een snelle saus? Wat daarna nog duidelijk ontbreekt, heeft een veel betere reden om aan de pannenkast te worden toegevoegd dan een lege plek in een standaard pannenset.
